Een vliegtuig is een door de mens vervaardigde machine die zich op een autonome manier door de lucht kan voortbewegen.
Naamgeving
Hoewel er veel vliegende tuigen zijn, noemt men ze niet allemaal vliegtuig. Dit artikel gaat over het klassieke vliegtuig. Het toestel met een achterwaartse aandrijving en vleugels. Er zijn echter nog vele variaties mogelijk, zoals de helikopter, de heteluchtballon, enz... die niet in dit artikel aan bod komen.
Hoe vliegt een vliegtuig?
Een vliegtuig, in de klassieke zin, kan vliegen doordat het een voorwaartse snelheid heeft. De lucht stroomt door die snelheid snel over de vleugels heen. Door de aerodynamische vorm van de vleugels is de snelheid over de bovenkant van de vleugel groter dan die over de onderkant. Hierdoor ontstaat aan de bovenkant van de vleugel een onderdruk (het principe van Bernouilli) die een kracht in opwaartse richting veroorzaakt, de zogenaamde lift. Deze lift compenseert de zwaartekracht die ook op het vliegtuig inwerkt. Zolang het vliegtuig dus voldoende snelheid heeft, blijft het in de lucht. Een andere manier om het vliegtuigvleugel-effect te begrijpen is dat de lucht achter de vleugel naar beneden wordt getrokken door het relatieve Bernouilli-vacuum, het vliegtuig krijgt een opwaartse kracht door lucht achter zich naar beneden te verplaatsen (bij een helikopter, die rotorbladen heeft met een vliegtuigvleugelvorm, is dit gemakkelijk waarneembaar). Als een vliegtuig te langzaam vliegt of teveel met de neus omhoog vliegt bij een voorwaartse snelheid gaat de gladde luchtstroom over de vleugels over in een wervelende of turbulente stroming, het vliegtuig raakt dan overtrokken en verliest de lift.
Motoren
Om het vliegtuig een snelheid te geven wordt in het algemeen een motor gebruikt. Tegenwoordig (2002) zijn er zes types motoren in gebruik: Er bestaan ook vliegtuigen zonder motor, de zweefvliegtuigen. Bij deze vliegtuigen wordt de snelheid gemaakt door onder een kleine hoek te dalen. De piloot van een zweefvliegtuig probeert tevens gebruik te maken van thermiek. Thermiek is warme lucht die naar boven stijgt. Door rondjes te draaien in de thermiekbellen kan het zweefvliegtuig hoger komen. Daardoor kan het zweefvliegtuig langer in de lucht blijven, en grote afstanden afleggen.
Bij raketvliegtuigen wordt de voortstuwing uitsluitend verkregen door een raketmotor die de machine de benodigde snelheid geeft. Deze is zo krachtig dat een vleugel niet of slechts zeer miniem aanwezig behoeft te zijn.
Vliegtuigen
Vliegtuigfabrieken
Zie ook: Vliegtuigindustrie
Types vliegtuigen
Deltavlieger -- Ultralight -- Verkeersvliegtuig -- Zweefvliegtuig -- Watervliegtuig --Jachtvliegtuig -- Straaljager -- Propellervliegtuig -- Helikopter -- Vrachtvliegtuig -- Modelvliegtuig -- Gevechtsvliegtuig -- Spionagevliegtuig -- Bommenwerper -- Trainervliegtuig-- Shuttle -- Vliegboot
Verwante onderwerpen
Vleugel -- Luchtballon -- Zeppelin -- Parachute -- Luchtvaart --Vliegtuigpioniers--Geluidsbarrière -- Vliegsimulator -- Vliegers -- Nederlandse Luchtmacht--Supersonische snelheid -- Vliegveld - Vliegtuigstreep