De ramadan (Arabisch: ramadhan) is een speciale maand van de islamitische kalender, en wel de negende, waarop tussen zonsopgang en zonsondergang gevast wordt.
Tijdens de maand ramadan behaalde Mohammed zijn eerste overwinning op Mekka. Doordat de islamitische kalender een maankalender is, valt de ramadan niet steeds op dezelfde data van de Gregoriaanse kalender. In de lijst hieronder staat een aantal data aangegeven, waarop de ramadan begint.
Het vasten wordt Sawm (Saum) of Siyam genoemd. Dit houdt in, dat Moslims op deze tijden niet eten, drinken, roken, en dat ze zich onthouden van geslachtsgemeenschap. Voor zieken, zwangere vrouwen, soldaten in oorlogstijd en jonge kinderen wordt een uitzondering gemaakt, zij hoeven niet te vasten, hoewel het inhalen ervan voor wie dat mogelijk is wel wordt aangemoedigd. Zowel 's ochtends vroeg als 's avonds na zonsondergang wordt er vaak zeer uitgebreid gegeten, 's avonds vaak tot diep in de nacht.
Van niet-moslims, bijvoorbeeld bezoekers aan islamitische landen, wordt niet verwacht, dat ze meevasten. Zeker in toeristische plaatsen kunnen toeristen overdag gewoon eten en drinken in restaurants. Wel wordt van ze verwacht, dat ze discreet zijn, erg openbaar uitgebreid eten voor het oog van mensen die vasten getuigt niet van respect.
Moslims begroeten elkaar voor en tijdens de ramadan met ramadhan moebarak of ramadhan mabroek, wat gezegende ramadhan betekent. Omdat de ramadan ieder jaar terugkeert, en door alle volwassenen gehouden wordt en zeer ingrijpend is voor het leven van alledag, maakt dit een zeer diepe indruk op de moslims.
De ramadan eindigt met het Suikerfeest, waarop uitbundig gefeest en gegeten wordt.
Redenen voor het houden van de ramadan
- Voor de meeste moslims is de voornaamste reden voor het vasten tijdens de ramadan, het feit dat dit is voorgeschreven in de Koran.
- Het vasten zou worden gezien als vorm van aanbidding of verering van Allah
- De ramadan zou mensen zelfdiscipline leren
- De moslims zouden verbondenheid voelen met arme en hongerige mensen elders op de wereld
Vaststelling van de tijden van de ramadan
Volgens de voorschriften, begint het vasten wanneer men 's ochtends een witte draad van een zwarte kan onderscheiden (in het licht van de zon). Hierdoor begint de ramadan in verschillende landen vaak op verschillende tijdstippen, niet altijd wordt de zonsopgang in Mekka als criterium genomen. Verder zijn de aangehouden criteria niet altijd hetzelfde, met moderne middelen kan immers exact de zonsopgang worden aangegeven, terwijl de traditionele manier met het onderscheiden van een witte draad van een zwarte een andere uitkomst zou kunnen geven. Bij bewolking of mist kan ook een ander criterium worden gebruikt.
Enkele data waarop de ramadan begint
- 27 oktober 2003
- 15 oktober 2004
- 4 oktober 2005
- 24 september 2006
- 13 september 2007
