 |
Pragmatiek Pragmatiek is de tak van de semiotiek en de taalkunde die de relatie tussen tekens of taaluitingen en hun gebruikers bestudeert. Van pragmatiek zijn er verschillende definities, de scheidingslijn tussen de semantiek en de pragmatiek van natuurlijke taal is niet altijd heel scherp te trekken, verder zijn er raakvlakken met de sociolinguïstiek. Verschijnselen die door de pragmatiek worden bestudeerd zijn onder meer deixis, presupposities, maximes en implicaturen. Als een uitspraak als: - Het is koud
puur semantisch bekeken wordt, zou bijvoorbeeld de waarheidswaarde van de propositie op 0 of 1 kunnen worden gesteld, afhankelijk van welke temperatuur er in de ruimte is, en welke temperatuur algemeen als koud wordt ervaren. Een pragmatische analyse zou bijvoorbeeld afhankelijk van de context de informatie dat de kachel hoger gezet moet worden of een deur of raam gesloten moet worden kunnen inhouden, nl. het effect dat de spreker met de taaluiting probeert te bewerkstelligen. Een ander voorbeeld is de uitspraak: - Wanneer ben jij ermee opgehouden jouw vrouw te slaan?
Deze uitspraak heeft als presuppositie, dat de toegesprokene zijn vrouw ooit heeft geslagen, of wanneer presidentskandidaat Dukakis tijdens een debat werd verweten: - He's a l-i-b-e-r-a-l
waarbij het woord liberal zo werd uitgesproken alsof het een scheldwoord was of een vies woord was, zou het bestuderen van wat nu eigenlijk het effect was van die uitspraak, binnen de pragmatiek vallen.
|
|
|
