Hoe werd perkament gemaakt
- Een dier werd geslacht en de huid werd eraf gehaald.
- De huid werd langdurig geweekt in stromend water om het zacht en schoon te maken.
- De huid werd in kalkwater gelegd, waardoor de haarwortels en eventuele vleesresten los kwamen te zitten.
- Haarresten en vleesresten werden voorzichtig verwijderd.
- De huid werd opgespannen op een houten raam, waardoor het een glad oppervlak kreeg.
- Nog eenmaal wordt het perkament afgeschraapt en tenslotte gepolijst.
- Het perkament wordt op maat gesneden en dubbel gevouwen tot een boek katern.
Daarna was het perkament klaar om te beschrijven. Het perkament heeft twee kanten, de ene kant was oorspronkelijk de haarzijde, de andere de vleeszijde. De haarzijde is ruwer dan de vleeszijde. Van nature krult perkament op; de haarzijde wordt. In een middeleeuws boek werd over het algemeen in een boek twee haarzijden tegen elkaar gelegd, daarna twee vleeszijden, twee haarzijden, etc. Als het boek wordt opengeslagen worden dus twee dezelfde zijden tegen over elkaar zichtbaar.
Gebruik van perkament
Veel handschriften uit de middeleeuwen zijn door monniken op perkament geschreven. Dat werd gedaan met ganzeveerpen en inkt. Als versieringen werden miniaturen getekend en ingekleurd met verf. Er werden ook veel versierde letters gebruikt. De monniken kopieerden vooral veel andere, oudere, boeken en zo zijn door de middeleeuwen heen veel boeken uit de oudheid voor ons bewaard gebleven.
Perkament werd soms ook hergebruikt. De oude tekst werd eraf geschraapt, en het perkament werd beschreven met een nieuwe tekst. Dit behandelde perkament heet palimpsest. Vaak is de oude tekst, die belangwekkender kan zijn dan de nieuwere tekst, nog te lezen met infrarood of ultraviolet licht.
Oud perkament werd ook gebruikt voor het inbinden van nieuwere boeken.
Omdat perkament doorschijnend is werd het ook gebruikt in lampen en zelfs in ramen.
Aan het eind van de middeleeuwen werd perkament door papier verdrongen. Niet alleen was papier veel goedkoper, maar het neemt ook de drukinkt beter op.
Perkament wordt ook tegenwoordig nog in Joodse Torarollen gebruikt, en door mensen die de kalligrafie beoefenen, voor luxe boekbanden en voor oorkonden.
