Een octrooi of patent is een van overheidswege verstrekt monopolie op een bepaald stuk techniek. Wie een octrooi heeft op een uitvinding, kan een ander verbieden die uitvinding na te maken, te verkopen of in te voeren, zelfs als die ander de uitvinding geheel onafhankelijk zelf ook gedaan heeft. Het octrooi geldt steeds voor een bepaald land of voor een aantal landen, en voor een beperkte tijdsduur, daarna is de techniek vrij te gebruiken voor iedereen. De benaming octrooi wordt in de Nederlandse wetgeving gebruikt; het woord patent wordt echter ook algemeen gebruikt in een niet-officiële context voor hetzelfde begrip.
Een in Nederland verleend octrooi biedt geen bescherming tegen namaak in Duitsland of in de Verenigde Staten, in tegenstelling tot het auteursrecht, waar internationale verdragen automatisch wereldwijde bescherming bieden. De uitvinder moet in elk land apart een octrooiaanvraag indienen om daar bescherming te krijgen.
Wie iets heeft uitgevonden en niet wil dat anderen daar de vruchten van gaan plukken, kan er octrooi op aanvragen (of 'patent op nemen'). Wie in meer landen beschermd wil zijn moet ook meer octrooiaanvragen doen, wat een kostbare zaak kan worden. Een octrooi wordt verleend als het idee of de uitvinding niet vanzelfsprekend simpel is, als het inderdaad, ook wereldwijd bekeken, nieuw is, dat wil zeggen dat het nergens ooit eerder is beschreven en dat er niet eerder octrooi op is aangevraagd. Over wat 'vanzelfsprekend simpel' inhoudt bestaan wel eens meningsverschillen. De laatste jaren is er een controverse gaande over de vraag of genetische sequenties octrooieerbaar zijn.
Zie ook:
Externe links
- ius mentis Uitgebreide Nederlandstalige informatie over octrooien, auteursrecht en aanverwante rechten. Onder andere spoedcursussen, FAQs en diverse artikelen (ius mentis) .
- het Nederlandsch octrooibureau
