De kilogram is de internationale standaardeenheid voor massa. Massa is een hoeveelheid stof. Een kilogram is gelijk aan duizend gram (kilo = is het voorvoegsel voor 1000).
De kilogram was oorspronkelijk een eenheid van gewicht, gedefiniëerd als het gewicht van één liter water bij 4 °C. Maar omdat gewicht afhankelijk is van de plaats (op de maan weegt iets minder dan op Aarde) wordt de kilogram nu gedefinieerd als een bepaalde massa.
De eenheid van gewicht is newton. Een kilogram weegt g newton. G is de versnelling van de zwaartekracht, ongeveer 9,8 m/s² (1 kg weegt 9,8 N). Toch worden gewichten in het handelsverkeer nog steeds uitgedrukt in kilogrammen. De naam is zo ingeburgerd dat in het dagelijks spraakgebruik de eenheid gram zelfs vaak wordt weggelaten, zoals bijvoorbeeld in: Een kilo suiker graag.
Het SI-systeem definiëert de kilogram als gelijkstaand aan de massa van het internationale prototype, dat van een platinum-iridium-legering is gemaakt, en bewaard wordt op het Bureau International des Poids et Mesures (het internationale bureau van gewichten en maten). De kilogram is de enige SI-eenheid die is gerelateerd aan een door mensen gemaakt voorwerp in plaats van aan een natuurkundige eigenschap. Officiële kopieën van het prototype kilogram zijn als nationale prototypes beschikbaar. De huidige standaard van Nederland bevind zich in het Van Swinden laboratorium van het NMI te Delft. Deze standaard, nr 53, is gemaakt van een platina - iridium legering. De vorige massastandaard van Nederland is te bewonderen in het Rijksmuseum in Amsterdam.
Het internationale prototype van de kilogram werd gemaakt in 1889.
zie ook: pond, ons