Tagoror  

Encyclopedie




Joegoslavië

Joegoslavië was tussen 1918 en 2003 een land in zuidoost-Europa, op de Balkan. Hoofdstad was Belgrado.

Geschiedenis in vogelvlucht

  • 1918: in de nasleep van de ontmanteling van Oostenrijk-Hongarije na de Eerste Wereldoorlog wordt het Koninkrijk der Serviërs, Kroaten en Slovenen gevormd, met de Serviër Peter I als koning. De kiem voor latere conflicten is meteen gelegd, omdat Servië voor een eenheidsstaat pleit terwijl Kroatië meer ziet in een federatie. Servië drijft haar zin door. Kroatië probeert zich in 1928 los te maken nadat een belangrijke Kroaat in het parlement wordt doodgeschoten. Alexander, koning sinds 1921, reageert met het ontbinden van het parlement en het instellen van een persoonlijke dictatuur.

Joegoslavië rond 1990.
1: Slovenië 2: Kroatië 3: Bosnië-Herzegovina; 4: Servië 4a: Vojvodina; 4b: Kosovo; 5: Montenegro; 6:Macedonië A: Adriatische Zee
  • 1929: de naam wordt gewijzigd in Joegoslavië (= Zuid-Slavië).

  • 1939: Kroatië krijgt meer autonomie. De Joegoslavische regering sluit zich in maart 1941 aan bij de As-mogendheden. Serviërs komen hier tegen in opstand, werpen de regering omver. Hierop valt Duitsland het land binnen, dat na de capitulatie verdeeld wordt en deels onder Italiaans en Bulgaars bestuur komt. Zie ook Tweede Wereldoorlog.

  • 1944: communistische partizanen aangevoerd door Tito bevrijden in oktober Belgrado, met hulp van sovjettroepen. Een jaar later worden verkiezingen gehouden, met slechts één lijst. In 1946 wordt de monarchie afgeschaft en de Federale Volksrepubliek Joegoslavië ingesteld, bestaande uit de zes deelrepublieken Servië, Kroatië, Slovenië, Bosnië-Herzegovina, Montenegro en Macedonië en twee autonome gebieden: Kosovo en Vojvodina.

  • 1948: breuk met de Sovjet-Unie. Joegoslavië weigert verdere betutteling en kiest voor een onafhankelijke koers binnen het communisme; op buitenlands gebied behoorde het land vanaf het begin in 1961 tot de drijvende krachten achter de organisatie van Niet-gebonden landen.

  • 1980: Tito overlijdt. Tegenstellingen tussen de verschillende nationaliteiten komen verder aan de oppervlakte. Servië wordt steeds dominanter, vooral na de opkomst van Slobodan Milosevic in Servië (vanaf 1987). Eind jaren '80 heerst een diepe economische crisis. In andere communistische landen worden regeringen omver geworpen. De autonomie van Kosovo en Vojvodina wordt opgeheven, wat in 89/90 in Kosovo tot onlusten leidt.

  • 1990: in april worden in de deelrepublieken vrije verkiezingen gehouden. In Slovenië en Kroatië, de welvarendste landsdelen, winnen pro-onafhankelijkheidspartijen; in Servië en Montenegro winnen de communistische partijen.

  • 1991: in juni verklaren Slovenië en Kroatië zich onafhankelijk. Het federale leger (vnl. bestaande uit Serviërs) grijpt in. Zeven dagen oorlog tegen Slovenië; tegen Kroatië duurt de oorlog tot begin 1992. In beide gevallen verliest de federale overheid. Tegen de afscheiding van Macedonië, in september, wordt niet opgetreden. Het is de armste deelrepubliek, en het leger heeft de handen vol aan de oorlog tegen de Kroaten.

  • 1992: in februari kiest een meerderheid van de kiezers in Bosnië-Herzegovina voor onafhankelijkheid. Bosnische Serviërs, gesteund door Servië, komen in verzet. Oorlog tot eind 1995, toen de zg. Dayton-akkoorden bereikt werden. Van de oorspronkelijke zes deelrepublieken zijn nu enkel Servië en Montenegro overgebleven als Joegoslavië.

  • 1999: de Servische onderdrukking van moslims in Kosovo leidt tot vluchtelingenstromen. Diplomatieke druk mag niet baten; de NAVO besluit (zonder mandaat van de Veiligheidsraad van de VN) tot militair ingrijpen, in maart. Aanvankelijk worden alleen militaire doelen gebombardeerd, maar na enkele weken ook burgerdoelen in Servië. Milosevic bindt in juni in, en Kosovo wordt door de VN onder internationaal bestuur geplaatst.

  • 2000: in oktober treedt Milosevic af na de verkiezingswinst van Vojislav Kostunica. Milosevic wordt in juni 2001 overgedragen aan het Joegoslavië-tribunaal.

  • 2002: in maart komen de Servische en Montengerijnse regeringen overeen de federale republiek om te vormen tot een veel lossere unie. Een belangrijke clausule in het door diplomatie van de Europese Unie bereikte akkoord is dat vóór 2005 geen referenda gehouden mogen worden over onafhankelijkheid (waar vooral het kleine Montenegro naar streeft). De federale en nationale parlementen stemmen met het plan in, en vanaf 4 februari 2003 heet het land Servië en Montenegro.




Tagoror Networks: Spain  |  Philippines  |  Mexico

Los documentos de esta enciclopedia on line se publican bajo la Licencia de Documentación Libre GNU

De tekst is beschikbaar onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen, er kunnen aanvullende voorwaarden van toepassing zijn.