 |
Gallium {| border="1" cellpadding="2" cellspacing="0" align="right" ! colspan="2" bgcolor="#cccc99" | Algemeen |----- | Naam | Gallium |----- | Symbool | Ga |----- | Atoomnummer | 31 |----- | Groep | Boorgroep |----- | Periode | Periode 4 |----- | Blok | P blok |----- | Reeks | Hoofdgroepmetalen |----- | Kleur | Zilverwit |----- ! colspan="2" bgcolor="#cccc99" | Chemische eigenschappen |----- | Atoommassa (u) | 69,723 |----- | Elektronenconfiguratie | [Ar]3d3d10 4s2 4p1 |----- | Oxidatietoestanden | +3 |----- | Elektronegativiteit (Pauling) | 1,81 |----- | Atoomradius (pm) | 122 |----- | 1ste Ionisatiepotentiaal (kJ×mol-1) | 578,85 |----- | 2de Ionisatiepotentiaal (kJ×mol-1) | 1979,33 |----- | 3de Ionisatiepotentiaal (kJ×mol-1) | 2963,09 |----- ! colspan="2" bgcolor="#cccc99" | Fysische eigenschappen |----- | Dichtheid (kg×m-3) | 5907 |----- | Hardheid (Mohs) | ## |----- | Smeltpunt (K) | 302 |----- | Kookpunt (K) | 2478 |----- | Aggregatietoestand | Vast |----- | Smeltwarmte (kJ×mol-1) | 5,59 |----- | Verdampingswarmte (kJ×mol-1) | 270,3 |----- | van der Waals straal (pm) | ## |----- | Kristalstruktuur | ## |----- | Molair volume (10-6m3×mol-1) | 11,81 |----- | Dampdruk (Pa) | ## |----- | Geluidssnelheid (m×s-1) | ## |----- | Specifieke warmte (J×kg-1×K-1) | 370 |----- | Elektrische weerstand (μ&Omegacm) | 17,4 |----- | Warmtegeleiding (W×m-1×K-1) | 40,6 |----- ! colspan=2 bgcolor="#cccc99" | Meest stabiele isotopen |---- | colspan=2 | {| border="1" cellpadding="2" cellspacing="0" width=100% |----- ! Iso ! RA (%) ! Halveringstijd ! VV ! VE (MeV) ! VP |---- | 67Ga | syn | 3,2612 d | EV | 1,000 | 67Zn |---- | 69Ga | 60,108 | colspan=4 | stabiel met 38 neutronen |---- | 71Ga | 39,892 | colspan=4 | stabiel met 40 neutronen |} |----- ! colspan=2 bgcolor="#cccc99" | SI eenh. & STD worden gebruikt tenzij anders aangegeven. |} Buurelementen {| border=1 bgcolor=#F9FFFF |----- | |IIa/IIb |IIIa |IVa |----- |3 |Mg |Al |Si |----- |4 |Ca/Zn |Ga |Ge |----- |5 |Sr/Cd |In |Sn |} Gallium is een scheikundig element met symbool Ga en atoomnummer 31. Toen het periodiek systeem voor het eerst werd voorgesteld was het element nog niet bekend en één van de belangrijkste voorspellingen die Mendeleev op grond van zijn systeem deed was dat er een element in de boorgroep nog gevonden moest worden, een periode na aluminium. Hij noemde het eka-aluminium, waarbij eka een arabisch voorvoegsel is dat één betekent. Hij voorspelde dat het iets zwaarder dan zink zou zijn en vooral driewaardige verbindingen zou vormen. In 1875 vond Lecocq de Boisbaudran het element en de voorspelling kwam uit. Dit gaf veel steun aan de geloofwaardigheid van het periodiek systeem. Het nieuwe element werd naar Gallië, de oude naam voor Frankrijk vernoemd. Het element komt als kleine hoeveelheden voor in mineralen als diaspoor,sfaleriet en bauxiet en ook in steenkool en wordt als bijprodukt gewonnen. Het heeft een aantal merkwaardige eigenschappen. Het is met water één van de weinige stoffen die uitzet bij bevriezen (ca 3%). Het smeltpunt van dit zilverwitte metaal is laag, even boven kamertemperatuur, maar het kookpunt ligt hoog: 2403oC. Wanneer het gelegeerd wordt met wat indium komt het smeltpunt zelfs onder kamertemperatuur te liggen. Deze vloeibare metaallegering wordt veel gebruikt om Ohm'se kontakten aan te brengen. Het voordeel van deze vloeistof is dat hij niet veel vluchtiger in dan een stuk koper. Zelfs glas wordt bevochtigd door vloeibaar gallium en er vormt zich dan een prachtige spiegel. Een andere belangrijke toepassing van gallium ligt in de halfgeleidertechnologie. Verbindingen van gallium met elementen uit de stikstofgroep zoals galliumarsenide (GaAs) en galliumfosfide (GaP) zijn zogenaamde 13-14 halfgeleiders met een structuur die een variant is op de bekende diamantstructuur van silicium (Si0. GaAs heeft echter in tegenstelling to Si een direkte bandgap. Het wordt o.a. toegepast in vaste stof lasers. Galliumchemie lijkt vrij veel op die van aluminium, het vormt voornamelijk verbindingen in een +3 oxidatie toestand, hoewel lagere oxidatiegetallen wel mogelijk zijn. Het wordt maar langzaam door zuren aangetast en is redelijk stabiel aan de lucht.
Zie ook: - Scheikunde
- Periodiek systeem
- Isotopen tabel
- Lijst met elementen
- Naburige elementen
Externe links:
|
|
|
