Tagoror  

Encyclopedie




Creationisme

Creationisme is de opvatting dat de aarde, maar ook alle planten en dieren, alsook de mens hun ontstaan te danken hebben aan een scheppingsdaad, in de meest verregaande vorm zoals letterlijk beschreven in de eerste twee hoofdstukken van de Bijbel, Genesis 1 en 2. Onder invloed van het christelijke creationisme is ook in de islam een creationistische beweging ontstaan die veel van zijn argumenten hieraan 'ontleent'.

Table of contents
1 Richtingen in het creationisme
2 Verschil tussen Europees creationisme en Amerikaans creationisme
3 Creationisme en politiek
4 Enkele door creationisten gebruikte argumenten
5 Discussie tussen evolutionisten en creationisten
6 Discussie onder christenen
7 Externe links

Richtingen in het creationisme

In het creationisme zijn er verschillende richtingen: De laatste is het minst in overeenstemming met een letterlijke lezing van de Bijbel, maar het meest met de gevestigde wetenschap, de eerste het meest in overeenstemming met een letterlijke lezing van de Bijbel, maar het minst met de gevestigde wetenschap.

Schepping in zes dagen van 24 uur

Creationisten die geloven in een schepping in 6 dagen van 24 uur of zes korte periodes worden 'jonge aarde' creationisten genoemd. Het jonge-aarde creationisme aanvaardt 'micro-evolutie', zoals deze door Darwin werd vastgesteld, slechts als een variatiemechanisme binnen een soort of tussen zeer nauw-verwante soorten. Een ingrijpende 'macro-evolutie' van de ene levensvorm naar de andere wordt niet aanvaard.

Jonge-aarde creationisten geloven dat een natuurlijk proces, zoals evolutie, niet in staat is om de complexiteit van levende wezens te creëren of een 'soort' in het brede verstand (zie hieronder) in een ander te doen overgaan. In plaats daarvan zijn ze van mening dat er bij levende wezens sprake is van een 'intelligent ontwerp', en dat er in de natuur onveranderlijke 'soorten' bestaan. Deze 'soorten' omvatten echter meer dan de soorten van de gangbare biologie en creationisten gebruiken daarom meestal liever het Engelse woord kind ofwel '(oer)type' in plaats van 'soort'. Dit zijn dan de oorspronkelijke vormen die op zeker moment door de Schepper in de wereld zijn gebracht, en nadien slechts binnen zekere grenzen zijn veranderd en opgesplitst in verscheidene biologische soorten.

Ter ondersteuning van hun opvattingen proberen creationisten steeds wetenschappelijker te werk te gaan, op verschillende manieren:

Volgens de moderne geologie kan de ouderdom van de aarde gedateerd worden door middel van het radioactief verval van instabiele isotopen. Deze Bij het verval van bepaalde instabiele vormen van atomen (isotopen) wordt een nieuw soort atoom geproduceerd volgens een voorspelbaar patroon. Door de verhouding te meten van de hoeveelheid overgebleven atomen van het instabiele atoom tot die van het vervalproduct, is in theorie de ouderdom van een steen binnen bepaalde foutmarges te bepalen. Jonge-aarde creationisten wijzen echter op het feit dat deze methoden niet geheel waterdicht zijn.

Schepping over een periode van miljoenen jaren

Mede vanwege de ouderdom van aardlagen zoals vastgesteld door de gangbare wetenschap zijn er ook creationisten die geloven in een schepping over een periode van miljoenen jaren. Zij worden 'oude aarde' creationisten genoemd.
De oude aarde creationisten hebben dus geen moeite met de bevindingen van de moderne
geologie en kosmologie: ze accepteren de bestaande theorieën betreffende de leeftijd van het heelal, de aarde en de opvolging van soorten in het fossielenbestand.

Er zijn verschillende stromingen binnen het oude aarde creationisme:

  • Dag-Tijdperk theorie, die stelt dat de bijbelse scheppingsdagen miljoenen jaren lang duurden en niet 24 uur.
  • Onderbreking theorie, die stelt dat er een miljoenen jaren lange onderbreking was tussen de eerste dag van de schepping en de laatste (24-uurs) scheppingsdagen. Tijdens de onderbreking werden de aardlagen gevormd.
  • Progressief creationisme, die stelt dat de Schepper voortdurend heeft ingegrepen in de ontwikkeling van het leven op aarde.

Gemeenschappelijk voor deze stromingen is dat ze, net als bij jonge-aarde creationisme, de mogelijkheid van ingrijpende Darwiniaanseiaanse evolutie afwijzen, maar wel micro-evolutie accepteren.

Schepping door evolutie: God staat achter het evolutieproces

Er zijn ook gelovigen die de conclusies van de gehele gangbare wetenschap accepteren daarmee de evolutietheorie. In strikte zin zijn aanhangers van deze opvatting creationisten, omdat ze in schepping geloven, maar ze worden meestal aangeduid als ' theïstische evolutionisten'. Volgens de theïstische evolutionisten heeft God het evolutieproces zelf geschapen en al het leven inclusief de mens is een bedoeld voortvloeisel van dit proces.

Een van de grondleggers van de theorie van de oerknal Georges Lemaître, was een pater-jezuïet en lid van Pauselijke Academie van Wetenschappen in Rome. De oerknal en de daarmee samenhangende evolutie van het heelal was volgens de Rooms-Katholieke kerk in overeenstemming met de goddelijke schepping. De steady state theorie van de atheïst Fred Hoyle was daar een antwoord op. Hij kon niet aanvaarden dat er een scheppingsmoment is geweest.

Verschil tussen Europees creationisme en Amerikaans creationisme

Hoewel tegenwoordig creationisten in Europa sterk worden beïnvloed door die van het Noordamerikaanse continent, is het belangrijk om het relatieve verschil in de gaten te houden tussen het traditionele Europese creationisme en het Amerikaanse creationisme. Dit draait rond het vraagstuk van de invloed van de zondvloed op de geologische kolom. Traditioneel hangen Europese creationisten het katastrofisme aan en nemen Amerikaanse creationisten de bijbel letterlijker:
  • Amerika: bijna alle aardlagen zijn afgezet tijdens de zondvloed en de eerste maanden erna. De ijstijd begon bijna onmiddellijk hierna en was ook veroorzaakt door de zondvloed. Grote catastrofen die we in de aardlagen terugzien kwamen na de zondvloed niet meer voor.
  • Europa: een groot deel van de aardlagen is afgezet bij wereldomvattende catastrofen die deels lange tijd NA de zondvloed plaatsvonden.
Vaak word in bv. het Duitse creationisme gesteld dat de aardlagen na het carboon van NA de zondvloed zijn. De fossielen van de dinosauriers en de krijtlagen en zoutlagen zijn dus allemaal afgezet na de zondvloed.

Mogelijke catastrofen van NA de zondvloed die in de bijbel staan:

  • De taalverwarring bij de toren bouw van Babel.
  • De verdeling van de aarde ( continentverschuiving?) tijdens de dagen van Peleg.
  • De tijd van het boek Job waarin duidelijk de klimaatomstandigheden beschreven worden in het midden-oosten ten tijde van de ijstijd. Het boek zou dan eigenlijk in de tijd ver voor Abraham spelen..

Creationisme en politiek

In de
Verenigde Staten kan een groot deel van de bevolking zich vinden in creationistische ideeën, volgens sommige onderzoeken bijna de helft. Daar proberen creationisten via politieke weg ook het creationisme op de scholen onderwezen te laten worden. Daar wordt echter door tegenstanders tegeningebracht dat dit een inbreuk zou zijn op de scheiding tussen kerk en staat. Als tegenargument beweren creationisten dat het evolutionisme an sich ook de kenmerken van een geloof of levensbeschouwing in zich draagt, namelijk een materialistische. Creationistische activisten in de VS hebben inmiddels via de schoolboards, voornamelijk in de grote staten Californië en Texas, ervoor gezorgd dat evolutie goeddeels uit de schoolboeken geschrapt is. Hun tactiek daarbij is de uitgevers te dreigen dat de door hen uitgegeven boeken als 'omstreden' gelabeld zullen worden als zij niet aan zelfcensuur doen.

Enkele door creationisten gebruikte argumenten

Enkele argumenten die door sommige creationisten gehanteerd worden om de evolutietheorie en gerelateerde wetenschappelijke theorieën aan te vallen: Creationisten verwijten de evolutionisten dat ze alleen die geologische vondsten en tijdsbepalingen bekend maken die passen in hun evolutionistisch werelbeeld. Geologische en paleontologische anomalieën zouden niet publiek gemaakt worden.

Volgens de 'hydroplaattheorie' is er een uitleg voor 25 geologische kenmerken, waarbij een jonge aarde van 6000 jaar oud mogelijk is.

Discussie tussen evolutionisten en creationisten

De discussie tussen evolutionisten en creationisten kan geen wetenschappellijk debat genoemd worden. In de eerste plaats komt dit doordat creationisten niet het bestaan van God en daarmee schepping kunnen bewijzen, maar voornamelijk proberen zaken te vinden die de evolutietheorie niet kan verklaren. Evolutionisten steunen op de conclusies van de gangbare wetenschap, zoals gedragen door nagenoeg alle wetenschappers, dus de discussie is eerder tussen de gangbare wetenschap en geloof. Er zijn slechts een handvol creationistische wetenschappers, en die bevinden zich typisch buiten hun vakgebied wat betreft deze discussie, uitzonderingen zoals biochemicus Michael Behe daargelaten.

Desondanks beschuldigen creationisten de evolutionisten ervan evenzomin op een wetenschappellijke manier bezig te zijn. Hierbij hanteren zij een extreem nauwe definitie van wetenschap, die stelt dat om iets wetenschappelijk vast te kunnen stellen men een verschijnsel moet kunnen herhalen dmv. experimenten. Zij zeggen dat noch schepping of evolutie door de mens herhaald kunnen worden op proefondervindelijke basis. In de talrijke experimenten met radioactieve bestraling van bijvoorbeeld fruitvliegjes is er namelijk nooit een evolutionaire ontwikkeling waargenomen. Uit zulke experimenten zijn slechts wezens met afwijkingen voorgekomen.

Ook al heeft de evolutiehypothese kenmerken van geschiedwetenschappen hoort zij volgens de evolutionisten wel degelijk bij de exacte wetenschappen, omdat het een zeer grote hoeveelheid tastbare en herhaaldelijk waarneembare feiten zou omspannen in tegenstelling tot het creationisme. Hierbij wordt de gangbare definitie van wetenschap gehanteerd, waarbij een theorie ondersteund wordt door de voorspelbare waarnemingen die in de natuur gedaan kunnen worden (=empirische waarnemingen), en niet noodzakelijkerwijs alleen in het laboratorium. Een grootschalig proces als evolutie heeft immers sporen achtergelaten die wetenschappelijk onderzocht kunnen worden.

Evolutionisten en creationisten hebben beiden geen wetenschappelijke verklaring voor het ontstaan van materie/energie, tijd en ruimte. Creationisten gaan uit van de schepping van ruimte, tijd en materie/energie. Volgens evolutionisten is de uiteindelijke oorsprong van het heelal niet na te gaan.

Sommige creationisten doen geen enkele poging om hun creationistisch denken wetenschappelijk te verdedigen en volstaan met te verwijzen naar het scheppingsverhaal van Genesis. Sommige evolutionisten vertrouwen op de wetenschappelijkheid van de evolutieleer zonder de argumenten van de evolutieleer of de tegenargumenten van de creationisten te onderzoeken. Andere evolutionisten worden na het bestuderen van de argumenten van de creationisten zo ontmoedigd door alle verdraaiingen en halve waarheden dat ze uiteindelijk tot de conclusie komen dat een zinnige dialoog niet mogelijk is. De discussie wordt dan ook nagenoeg door bijna alle (evolutionistische) wetenschappers genegeerd als irrelevant. Voor hen was het hele debat al afgesloten aan het einde van de 19e eeuw.

Discussie onder christenen

Omdat de meeste christenen in Nederland niet geloven in de letterlijke vorm van creationisme, is in de meeste kerken evolutie algemeen geaccepteerd. Daarentegen is volgens sommige onderzoeken bijna de helft van de Amerikaanse christenen creationistisch. Sommige christelijke groeperingen spannen zich enorm in om aan te tonen dat het creationisme wetenschappelijk verantwoord is. Andere christenen vinden het letterlijk nemen van de zes scheppingsdagen een niet verantwoorde exegese van Genesis, wat wel degelijk wil zeggen dat ze het creationisme verwerpen.

Externe links




Tagoror Networks: Spain  |  Philippines  |  Mexico

Los documentos de esta enciclopedia on line se publican bajo la Licencia de Documentación Libre GNU

De tekst is beschikbaar onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen, er kunnen aanvullende voorwaarden van toepassing zijn.