Een computer is een apparaat waarmee gegevens volgens een formele procedure (algoritme) kunnen worden verwerkt. Meestal wordt met het woord computer een digitaal apparaat bedoeld, maar er bestaan wel degelijk ook analoge computers. Oorspronkelijk werd het Engelse woord computer gebruikt om de mensen te omschrijven die gecompliceerde berekeningen uitvoerden, met of zonder mechanische hulpmiddelen - vergelijk ook de Duitse term voor computer: "Rechner" (rekenaar) en de Zuid-Afrikaanse term voor computer: "rekenaar" - maar later werd de term ook gebruikt om apparaten te benoemen. Moderne computers worden voor veel meer gebruikt dan alleen wiskundige toepassingen. Ook veel administratieve en financiële taken worden aan de computer toegedeeld, evenals informatievoorziening (internet) en amusement. Soms wordt de computer zelfs gebruikt om dingen mee te produceren, denk daarbij maar aan robots aan een lopende band.
Een wetenschap die tegelijk met de ontwikkeling van de computer is ontstaan is de informatica.
Voordat een computer kan functioneren moet deze van een programma (software) voorzien worden. De elektronica waaruit de computer bestaat wordt meestal aangeduid met hardware (dat overigens in het Engels een veel bredere betekenis heeft.)
Door de verregaande miniaturisering en snelheidsvergroting is het steeds vaker mogelijk functionaliteit die voorheen in hardware werd aangebracht softwarematig te implementeren. Het grote voordeel van een dergelijke ontwikkeling is dat achteraf functionaliteit kan worden toegevoegd. Veelal wordt dit soort programmatuur aangeduid met firmware.
Vanaf 1981 is de computer in de vorm van de personal computer (PC) onmisbaar geworden in het dagelijks leven.
Computertoepassingen
Tegenwoordig worden computers op het werk veel toegepast in een computernetwerk, waarbij verschillende gebruikers met een eigen PC gebruik maken van software en data die op een server zijn opgeslagen. Voor het ophalen van informatie van het internet wordt veel gebruikt gemaakt van een modem of, in het geval van groot computernetwerk, een router. In het geval van een groot computernetwerk word er dan nog vaak gebruik gemaakt van een proxyserver om de gegevens van het internet te "filteren".
Een toepassing van computers die nog sterk in opkomst is die van de Kunstmatige Intelligentie welke toegepast is in o.a. computerspellen en de robotica.
Thuis worden computers veel gebruikt voor het spelen van computerspellen, het opzoeken van informatie via internet, het communiceren door middel van e-mail, chatten of via internet forums. De huidige generatie computers is ook uitstekend te gebruiken voor het bewerken van digitale foto- en videobestanden. Veel mensen gebruiken de computer ook voor correspondentie of hun administratie.
Geschiedenis
De geschiedenis van de computer begint met de geschiedenis van het rekenen. Vanouds hebben mensen hulpmiddelen optwikkeld voor berekeningen die niet gemakkelijk uit het hoofd gemaakt konden worden. De meest eenvoudige manier is het noteren van een aantal getallen en te proberen deze correct op te tellen. Ook werd wel een kerfstok gebruikt, om de schulden van een persoon vast te leggen. Daarna werd het telraam (abacus) uitgevonden. Toen de behoefte aan berekeningen steeds complexer werd ontwikkelde men tabellen met hulpgegevens (bijvoorbeeld logaritme tabellen als hulp bij het vermenigvuldigen). Ook de rekenliniaal was een uitvinding om het rekenen makkelijk te maken. De rekenlineaal is echter verdwenen met de uitvinding van de zakrekenmachine.
Als er zeer veel gerekend moest worden werden veel mensen ingezet. Deze zaal met wiskundigen werd dan ook aangeduid met het woord computer. Deze mensen losten allemaal een deel van een probleem op, als het te veel werk was voor één persoon.
De eerste echte computer, die enkele klaslokalen in beslag nam, bevatte 18.000 buizen, 70.000 weerstandenen, 10.000 condensatoren, 6.000 verschillende schakelaars. Deze computer gebruikte evenveel energie als een zware locomotief.
In de periode dat het permanente geheugen (de harde schijf) nog niet algemeen bestond, was het invoeren van gegevens of programma's in een computer vrij moeizaam. Dit gebeurde oorspronkelijk met schakelaartjes en ponsband, nog iets later met ponskaarten, en in een nog later stadium met magneetbanden.
Met de enorme ontwikkeling van de elektronica en de halfgeleiders, toegepast in transistoren kon de computer veel kleiner en sneller worden. Later werden de transistors geïntegreerd in een computerchip, oftewel een integrated circuit (IC). Hierdoor werden de computers steeds kleiner en werd de desktop computer algemeen goed in bedrijven en tegenwoordig (2003) ook bij vrijwel iedereen thuis. De ontwikkelingen gaan voort, zakenmensen gebruiken veelal een laptop om met hun computer op stap te gaan. De steeds verdere miniaturisering leidt er toe dat de kleine Personal Digital Assistant (PDA) met steeds meer mogelijkheden in beeld komen.
Door de mogelijkheden van de betere computerhardware werd ook steeds meer computersoftware ontwikkeld.
Computerpioniers
- Blaise Pascal: Pascaline en andere rekenmachines
- Joseph-Marie Jacquard: weefmachine bestuurd door ponskaarten
- Charles Babbage: eerste programmeerbare rekenmachine
- Ada Lovelace: eerste computerprogramma
- Alan Turing: Turing-machine
- Alonzo Church: Lambda calculus
- Konrad Zuse: Eerste programmeertaal, pionier digitale computers
- John von Neumann: computerprogramma in computergeheugen
- Bob Taylor
- John McCarthy: Abstracte syntax
- Tony Hoare: Predicatencalculus
- Edsger W. Dijkstra: gestructureerd programmeren, predicatencalculus, seinpalen
- Niklaus Wirth: Programmeertaal Pascal
- John Backus en Peter Naur: Backus-Naur Formalisme
- Donald Knuth: LR-parsing, TeX
- Ole-Johan Dahl, Kristen Nygaard : Programmeertaal Simula, object-georiënteerd programmeren
- David Gries, Karen Owicki: Uitbreiding van predicatencalculus voor het multiprogrammeren
- Richard M. Stallman: vrije software
- Linus Torvalds: Linux
- Tim Berners-Lee: World Wide Web, Semantisch Web
- A. van Wijngaarden
- Ted Codd: relationele database
- Douglas Engelbart: uitvinder muis, pionier grafische interfaces
- Vinton G. Cerf, Robert Kahn: TCP/IP
- Steve Jobs en Steve Wozniak: Eerste commercieel beschikbare computer met grafische interface en muis
- Robert Metcalfe: Ontwikkelaar Ethernet
- Joan Daeme en Vincent Rijmen: ontwikkelen Rijndael, een nieuw ciphering algoritme dat erkend wordt door het Amerikaanse Ministerie van Defensie en sindsdien dienst doet als AES, voor het coderen van allerhande computercommunicatie.
Zie ook
Computers van A tot Z simple:Computer