Alan Hovhaness (geboren als Alan Vaness Chakmakjian op 8 maart 1911 in Sommerville, Massachusetts, overleden op 21 juni 2000 in Zweden) is een Amerikaanse componist die in Europa tamelijk onbekend is gebleven. Hij heeft ongeveer 80 symfonieën, 9 opera's, 2 balletten en meer dan 100 werken voor kamermuziek geschreven.
Leven
Hovhaness is een zoon van een Armeense vader die scheikunde leraar was, en een moeder die van Schotse komaf was. Hij studeerde aan het New England Conservatory in de jaren 30 van de 20e eeuw. Hij componeerde al van jongs af aan, naar men zegt vanaf zijn vierder jaar.
Omdat zijn ouders het componeren afkeurden, deed hij het vaak stiekem, 's nachts, of in de badkamer. Hij verstopte zijn werk onder de badkuip. Op latere leeftijd heeft hij veel van zijn vroege werk, ongeveer 1000 composities, vernietigd. Door zijn interesse voor Oriëntaalse muziek, filosofie en godsdienst was hij ontevreden over zijn jeugdwerk. Ook op latere leeftijd bleef hij vooral 's nachts componeren, en ging pas slapen als de zon vanachter de bergen opkwam. Door zijn grote productie kon hij als een van de weinige moderne componisten van klassieke muziek van zijn componeerwerk leven.
In de jaren 50 reisde hij veel. Zo bezocht hij India, Japan en Korea, waar zijn muziek gunstig werd ontvangen, maar waar hij ook nieuwe stijlelementen ontdekte.
Zijn laatste jaren met slechte gezondheid werd Hovhaness verzorgd door zijn jonge vrouw (bij zijn overlijden 23 jaar) Hinako Fujihara Hovhaness, zijn muze en van beroep coloratuur sopraan. Het echtpaar kreeg een dochter, Jean Nandi.
Werk
Het werk van Hovhaness heeft veel Aziatische invloeden gekend, niet alleen doordat hij de zoon van een Armeniër is, maar ook door zijn reizen naar Armenië, India, Japan, and Korea. De componist heeft veel belangstelling voor religie en mystiek. Hovhaness is een Boeddhist hetgeen ook in zijn werk tot uitdrukking komt, door mysterieuze maar rustige melodielijnen. Ook beïnvloed door middeleeuwse en renaissance muziek past Hovhaness soms de vormleer van Bach toe, met name zijn polyfonie.
Zelf zegt Hovhaness dat zijn werk vooral is geïnspireerd door de natuur, met name door de bergen. Hovhaness was geen vernieuwende pionier, zoals zijn tijdgenoten Strawinsky en Schönberg. De muziek van Hovhaness is melodieus en zangerig van aard en werd tijdens zijn leven al door velen gewaardeerd. Het werk van Hovhaness is relatief simpel uit te voeren.
Zoals Olivier Messiaen heeft Hovhaness het mystieke en wereldse, het Oosterse en het Westerse, oud en modern in zijn zeer persoonlijke muziek proberen te verenigen.
Composities
- Upon Enchanted Ground
- And God created Great Whales
- Mysterious Mountain
- Mount Saint Helen
- Celestial Gate
- Vishnu-symphonie voor een koor van koperblazers
